Blog
VAN 9090 ve Secure Boot 2026: Yeni Vanguard BIOS Engelleri
Rekabetçi oyun dünyasında hile karşıtı (anti-cheat) savaş artık Windows sınırlarını aşarak anakartınızın derinliklerine, yani BIOS ve UEFI seviyesine indi. Riot Vanguard ve FACEIT AC gibi devler, ‘VAN 9090’ gibi yeni hata kodlarıyla karşımıza çıkıyor. Donanımınız modern ve güçlü olsa bile, yazılımsal bir uyuşmazlık yüzünden oyunun dışında kalabiliyorsunuz. Peki, donanımınız desteklediği halde neden hata alıyorsunuz? Bu rehberde, yeni Secure Boot sertifika zorunluluklarını ve Vanguard TPM 2.0 hatası sorunlarını kalıcı olarak nasıl çözeceğinizi inceliyoruz.
Vanguard Güncellemesi: Neden BIOS Güncellemesi Gerekiyor?
Vanguard, hilecilerin kullandığı en karmaşık yöntemlerden biri olan “Pre-Boot” (ön yükleme) açıklarını kapatmak için stratejisini tamamen değiştirdi. Artık sadece Windows içindeki dosyaları kontrol etmek yetmiyor; Vanguard, işletim sistemi yüklenmeden önce çalışan kodların güvenilirliğini sorguluyor. Bu durum, eski nesil güven çıpalarının (trust anchors) artık kabul edilmemesine yol açıyor.
Birçok kullanıcı, donanımı TPM 2.0 desteklediği halde hata alıyor çünkü sistemdeki dijital sertifikalar güncelliğini yitirmiş durumda. Özellikle 2011 yılından kalma Secure Boot anahtarları, yeni nesil hile yazılımları tarafından taklit edilebildiği için kara listeye alınıyor. Anakart üreticileri, 2023 ve sonrası için modern sertifika setlerini içeren BIOS güncellemeleri yayınladı. Eğer BIOS sürümünüz birkaç yıl öncesine aitse, Vanguard donanımınızı “güvensiz” olarak etiketleyebilir. Bu nedenle, çözüm yolculuğuna mutlaka anakart üreticinizin web sitesinden en güncel firmware sürümünü indirerek başlamalısınız.
VAN 9090 ve VAN 9001 Hata Kodları: Farklar ve Çözümler
Oyuncuların karşısına çıkan hata kodları aslında sorunun kaynağına dair net ipuçları verir. Ancak bu kodlar bazen birbiriyle karıştırılır. Arasındaki farkları anlamak, doğru tedavi yöntemini uygulamak için kritiktir.
- VAN 9001 Hatası: Bu kod genellikle Secure Boot özelliğinin tamamen kapalı olduğunu veya BIOS’un UEFI yerine “Legacy” modda çalıştığını gösterir. Çözümü nispeten daha basittir; BIOS üzerinden Secure Boot ayarını aktif etmeniz yeterlidir.
- VAN 9090 Hatası: Bu daha karmaşık bir durumdur. Genellikle TPM veri bütünlüğünün bozulduğu veya Vanguard’ın bir “spoofing” (donanım kimliği gizleme) girişimi algıladığı durumlarda ortaya çıkar. Sisteminizde TPM açık görünse bile, veriler doğrulanabilir bir güven zincirine bağlı değilse bu hatayı alırsınız.
Donanım hazırlığınızı kontrol etmek için Windows arama çubuğuna tpm.msc yazarak yerleşik yönetim panelini açın. Burada “Durum: TPM kullanılmaya hazır” ifadesini görmelisiniz. Eğer Intel işlemci kullanıyorsanız BIOS’ta PTT (Platform Trust Technology), AMD kullanıyorsanız fTPM seçeneğinin etkin olduğundan emin olun.
Adım Adım: Yeni Nesil Secure Boot Yapılandırması
Sadece Secure Boot’u “Enabled” (Etkin) konumuna getirmek artık yeterli değil. Vanguard, sistemin modern standartlara uygun bir UEFI mimarisine sahip olmasını şart koşuyor. İşte izlemeniz gereken teknik adımlar:
- CSM’yi Kapatın: Çoğu BIOS’ta “Boot” sekmesi altında bulunan CSM (Compatibility Support Module) modunu tamamen devre dışı bırakın. CSM, eski sistemlere uyumluluk sağlasa da Secure Boot’un çalışmasını engeller.
- GPT Disk Bölümlendirme: CSM’yi kapattığınızda Windows açılmayabilir. Bunun nedeni diskinizin eski MBR formatında olmasıdır. Windows ayarlarından diskinizi GPT formatına dönüştürmeniz veya temiz bir UEFI kurulumu yapmanız gerekir.
- Sertifika Yenileme: BIOS içerisindeki Secure Boot menüsünde “Key Management” (Anahtar Yönetimi) kısmına gidin. Eğer “User Mode” yerine “Setup Mode” görüyorsanız, Platform Key (PK) ve KEK (Key Exchange Key) değerlerini fabrika ayarlarına döndürerek (Restore Factory Keys) güncel sertifikaların yüklenmesini sağlayın.
HVCI ve VBS Engeli: Windows’u Kernel Seviyesinde Güvenceye Alın
Vanguard’ın en son zorunluluklarından biri de Memory Integrity (Çekirdek Yalıtımı) özelliğidir. Bu özellik, Windows çekirdeğine (kernel) kötü niyetli kodların sızmasını engellemek için sanallaştırma tabanlı güvenliği (VBS) kullanır.
Hypervisor-Protected Code Integrity (HVCI) olarak da bilinen bu özelliği açmak için;
- Windows Güvenliği > Cihaz Güvenliği > Çekirdek Yalıtımı Ayrıntıları yolunu izleyin.
- “Bellek Bütünlüğü” anahtarını açık konuma getirin.
Bunu yaparken bazı eski sürücüler (driverlar) uyumsuzluk çıkarabilir ve özelliğin açılmasını engelleyebilir. Bu durumda Windows size hangi sürücünün sorunlu olduğunu listeleyecektir. Sorunlu sürücüleri güncelleyerek veya sistemden kaldırarak HVCI’yı aktif hale getirmelisiniz. Bu özelliğin açık olması, oyun performansında (özellikle eski işlemcilerde) çok küçük bir düşüşe neden olabilir ancak Vanguard uyumluluğu için artık bir zorunluluk haline gelmiştir.
Yazılımsal Spoofing Artık Yeterli Değil mi?
Geçmişte HWID (donanım kimliği) yasaklarını aşmak için kullanılan basit yazılımsal spooferlar artık Vanguard tarafından kolayca tespit ediliyor. Anti-cheat sistemleri artık donanım kimliğini işletim sistemi içinden değil, doğrudan Firmware Trust seviyesinden sorguluyor.
Eğer sisteminizde bir spoofer kullandıysanız ve ardından Vanguard TPM 2.0 hatası almaya başladıysanız, bu durum Vanguard’ın BIOS parametrelerindeki tutarsızlığı yakaladığı anlamına gelir. Güvenli bir dijital kimlik oluşturmak için BIOS ayarlarınızın orijinal ve tutarlı olması şarttır. Sanal makineler veya kernel manipülasyonu yapan yazılımlar, ne kadar gelişmiş olursa olsun Vanguard’ın firmware seviyesindeki doğrulamasına takılmaktadır. Bu da hilecilerin artık donanım seviyesinde daha sıkı bir denetimle karşı karşıya olduğunu kanıtlıyor.
Siber güvenlik ve hile tespiti artık tamamen donanım-yazılım bütünlüğüne dayanıyor. Anakart yazılımınızı güncel tutmak ve Secure Boot mekanizmalarını modern standartlara göre yapılandırmak, rekabetçi arenalarda kalmanın tek yolu. Sorun yaşamaya devam ederseniz, donanım uyumluluğunuzu bir kez daha gözden geçirmekte fayda var.
Sıkça Sorulan Sorular
Vanguard TPM 2.0 hatası için Windows 11 şart mı?
Riot Games, modern güvenlik protokollerini tam kapasite kullanabilmek için Windows 11’i ve beraberinde gelen TPM 2.0/Secure Boot zorunluluğunu aktif olarak desteklemektedir. Windows 10 kullanıcıları da benzer kısıtlamalarla (VAN 9005 hatası gibi) karşılaşabilir, bu nedenle güncel bir işletim sistemi önerilir.
BIOS’ta TPM’i göremiyorum, ne yapmalıyım?
İşlemciniz nispeten yeniyse (Intel 8. nesil veya AMD Ryzen 2000 sonrası), TPM donanımınız işlemci içine gömülüdür. BIOS’ta “Security” veya “Advanced” sekmeleri altında Intel için PTT, AMD için fTPM ayarlarını aramalısınız.
Secure Boot açık olmasına rağmen neden hala hata alıyorum?
Bu durum genellikle BIOS’un “Custom” modda kalmasından veya sertifika anahtarlarının eksik olmasından kaynaklanır. BIOS üzerinden Secure Boot anahtarlarını “Factory Default” (Fabrika Ayarları) moduna geri getirerek sertifikaları yenilemeyi deneyin.
fTPM güncellemesi oyunlarda takılmaya (stuttering) neden olur mu?
Eski BIOS sürümlerinde AMD fTPM kaynaklı anlık takılma sorunları rapor edilmişti. Ancak güncel BIOS sürümleriyle (AGESA güncellemeleri) bu sorunlar büyük ölçüde çözüldü. Bu yüzden anakartınızı mutlaka en son sürüme güncelleyin.